Weeshuispoort.
De Weeshuispoort (1581).
Verrassend is het terugwijken van de gevelwand
van de Kalverstraat voor een klein voorpleintje bestraat met gele klinkertjes
(een voorschrift dat sinds 1672 gold als aanduiding van particuliere erven aan
de openbare weg).
De eenvoudige natuurstenen poort uit 1581 is versierd door een groot gekleurd en
diep reliëf, waarboven, los daarvan, een kleurrijk, indrukwekkend wapen van de
stad Amsterdam op een breed uithangend festoen op de bakstenen muur is
aangebracht. Het stadswapen en de muur boven het poortje dateert uit 1642.
In 1580 kwam het zich hier bevindende klooster
van Sint Luciën aan de regenten van het weeshuis. In 1581 werd door Joost
Jansz. Bilhamer een poort voor het jongensweeshuis aangebracht, zoals men onder
de nissen, naast het reliëf, ziet gedateerd. Het reliëf vertoont weeskinderen
rondom een duif, als symbool van de Heilige Geest. Overigens is het een kopie;
het origineel bevindt zich in het museum.
Het eigenlijke poortje heeft aan weerszijden van de rondboog een aanzet tot een
boog. Dit herinnert naar alle waarschijnlijkheid aan de tijd dat het als vrije
poort in een steeg stond en nog niet de bakstenen muur achter zich had die er nu
zo hoog bovenuit rijst. Onder het reliëf ziet men vier versregels van Joost van
den Vondel, die een uitnodiging inhouden om een gift te storten voor het
weeshuis.
In 1962 werd het Burgerweeshuis verkocht aan de stad die er na grondige
restauratie het Amsterdams Historisch Museum heeft ondergebracht. Dit
poortje, evenals het weeshuispoortje in de Luciënsteeg, verschaft toegang tot
het museum. Overigens bevinden zich ook op het terrein van het Burgerweeshuis
zelf nog enige poorten, of eigenlijk omlijste deuringangen.
Weeshuispoort.
Een van de diverse poortjes.
Nog een poortje.
Weer een poortje.
En nog een van de vele.
En de laatste.
Toegangspoort.